Ενότητες
- Νέα Ελληνική (1096)
- Μεσαιωνική Ελληνική (574)
- Αρχαία Ελληνική (1148)
- Λεξικά και Λεξικογραφία (184)
- » Γλωσσολογία (962)
- Νεοελληνική Λογοτεχνία (3986)
- Διδασκαλία της Ελληνικής (925)
- Πιστοποίηση Ελληνομάθειας (177)
Κατηγορίες
- Νέα για την Πύλη (90)
- Δραστηριότητες του ΚΕΓ (480)
- Ανακοινώσεις (8462)
- Συνέδρια & Ημερίδες (2284)
- Επιστημονικές Δημοσιεύσεις (41)
- Ερευνητικά Προγράμματα (50)
- Ηλεκτρονικές & Έντυπες Εκδόσεις (1159)
- Τύπος (860)
- Απόψεις (39)
Ημερολόγιο
| < | Feb 2026 | > | ||||
| S | M | T | W | T | F | S |
|---|---|---|---|---|---|---|
| 1 | 2 | 3 | 4 | 5 | 6 | 7 |
| 8 | 9 | 10 | 11 | 12 | 13 | 14 |
| 15 | 16 | 17 | 18 | 19 | 20 | 21 |
| 22 | 23 | 24 | 25 | 26 | 27 | 28 |
| π.χ. (2006, 2006-10, 2006-10-11) | ||||||
Ενημερωτικό Δελτίο
Κανάλι RSS
- Ενσωματώστε το κανάλι Rss (RSS Feed) της Πύλης στην εφαρμογή Rss (RSS Reader) που χρησιμοποιείτε.
Γλωσσολογία
| 962 items total [1 - 10] |
-
Εκδήλωση για την καθιέρωση της Παγκόσμιας Ημέρας Ελληνικής Γλώσσας, Φιλολογικός Σύλλογος ''Παρνασσός'' (19/2/2026)
Εκδήλωση για την καθιέρωση της Παγκόσμιας Ημέρας Ελληνικής Γλώσσας διοργανώνει ο
Φιλολογικός Σύλλογος ''Παρνασσός'' η οποία θα πραγματοποιηθεί την Πέμπτη 19 Φεβρουαρίου 2026, ώρα 18.30, στην Κεντρική αίθουσα.Την εκδήλωση θα χαιρετίσει ο Μόνιμος Αντιπρόσωπος της Ελλάδας στην UNESCO, Πρέσβης και πρώην Υπουργός, κ. Γεώργιος Κουμουτσάκος.
Ομιλητές:
- Στέλλα Πριόβολου, Ομ. Καθηγήτρια Παν/μίου Αθηνών, Πρόεδρος του Σώματος Ομοτίμων Καθηγητών ΕΚΠΑ, Έφορος Σχολών του ΦΣΠ, με θέμα: ''Ένας χρόνος μετά την καθιέρωση της 9ης Φεβρουαρίου ως Παγκόσμιας Ημέρας Ελληνικής Γλώσσας''.
- Ιωάννης Κορίνθιος, Καθηγητής Παν/μίων Νάπολης & Καλαβρίας, Επίτιμο Μέλος του ΦΣΠ, Πρόεδρος SINTONIA, με θέμα: ''Η καθιέρωση έχει τη δική της ωραία ιστορία''.
- Βασίλειος Λ. Κωνσταντινόπουλος, Καθηγητής Παν/μίου, Πρόεδρος του ΦΣΠ, με θέμα: ''Το ελληνικό αλφάβητο ως εργαλείο πολιτισμού του ευρωπαϊκού πνεύματος''.
-
Νέα Ελληνική :: Γλωσσολογία :: Διδασκαλία της Ελληνικής :: Πιστοποίηση Ελληνομάθειας :: Δραστηριότητες του ΚΕΓ :: Ανακοινώσεις :: Συνέδρια & Ημερίδες
Απολογισμός του 1ου Διεθνούς Συνεδρίου της Δ.ΕΛ.ΕΞΩ.: Διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας και του πολιτισμού στο εξωτερικό: νέα δεδομένα και ζητούμενα (5-7/2/26)
Με μεγάλη επιτυχία πραγματοποιήθηκε το 1ο Διεθνές Συνέδριο της Δ.ΕΛ.ΕΞΩ. με θέμα «Διδασκαλία της ελληνικής γλώσσας και του πολιτισμού στο εξωτερικό: νέα δεδομένα και ζητούμενα» (5 - 7 Φεβρουαρίου 2026).
Το Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας συμμετείχε στον εορτασμό της Παγκόσμιας Ημέρας Ελληνικής Γλώσσας με μια υψηλού επιπέδου επιστημονική δράση που έφερε κοντά για τρεις μέρες περισσότερα από 100 άτομα που διδάσκουν ή/και ερευνούν την ελληνική ως δεύτερη/ξένη γλώσσα σε όλο τον κόσμο.
Συμμετείχαν με ανακοινώσεις τους 110 πανεπιστημιακοί, ερευνητές/τριες και εκπαιδευτικοί από όλες τις ηπείρους, παρουσιάζοντας ερευνητικές και παιδαγωγικές προσεγγίσεις που αντανακλούν τη γεωγραφική και επιστημονική πολυμορφία του πεδίου.
-
Νέα Ελληνική :: Γλωσσολογία :: Δραστηριότητες του ΚΕΓ :: Ανακοινώσεις
Διαδικτυακή διάλεξη με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας: Ν. Παντελίδης, Η ελληνική γλώσσα κατά την περίοδο της Επανάστασης του 1821 (9/2/26)
Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας στις 9 Φεβρουαρίου, σας καλούμε να παρακολουθήσετε τη διάλεξη «Η ελληνική γλώσσα κατά την περίοδο της Επανάστασης του 1821» από τον καθηγητή ιστορικοσυγκριτικής γλωσσολογίας Νικόλαο Παντελίδη (Εθνικό και Καποδιστριακό Πανεπιστήμιο Αθηνών). Η διάλεξη θα μεταδοθεί τη Δευτέρα 9 Φεβρουαρίου 2026 στις 6.00 μ.μ. από το κανάλι του Κέντρου Ελληνικής Γλώσσας στο youtube.
Η διάλεξη εντάσσεται στη σειρά διαδικτυακών διαλέξεων με γενικότερη θεματική την ιστορία της ελληνικής γλώσσας, στο πλαίσιο πενταετούς μνημονίου συνεργασίας για την ελληνομάθεια μεταξύ των Υπουργείων Παιδείας της Ελλάδας και της Κυπριακής Δημοκρατίας.
Σύνδεσμος παρακολούθησης:
https://www.youtube.com/@greeklanguagecentre/live -
Γλωσσολογία :: Τύπος
Ομιλία της κ. Αγγελικής Ράλλη, με θέμα: ''Η Ελληνική Γλώσσα, 3500 χρόνια ιστορίας και γραφής'' στη Στέγη Γραμμάτων ''Κωστής Παλαμάς'' (9/2/2026)
Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας, πραγματοποιείται την Δευτέρα, 9 Φεβρουαρίου 2026, στις 19:00, εκδήλωση με τίτλο: 'Παρουσίαση της αναμνηστικής σφραγίδας
για την Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας''.Στο πλαίσιο της εκδήλωσης η κ. Αγγελική Ράλλη, Ομότιμη Καθ. Παν/μίου Πατρών, θα δώσει διάλεξη με θέμα: ''Η Ελληνική Γλώσσα, 3500 χρόνια ιστορίας και γραφής''.
Η εκδήλωση θα φιλοξενηθεί στην αίθουσα της Στέγης Γραμμάτων ''Κωστής Παλαμάς'' (Κορίνθου 241) και αποτελεί συνδιοργάνωση της Φιλοτελικής Εταιρείας Πατρών και του Σώματος Ομοτίμων Καθηγητών Πανεπιστημίου Πατρών.
-
Νέα Ελληνική :: Γλωσσολογία :: Διδασκαλία της Ελληνικής :: Ανακοινώσεις :: Ηλεκτρονικές & Έντυπες Εκδόσεις
Δωρεάν διάθεση επιλεγμένων εκδόσεων του Ινστιτούτου ΝΕ Σπουδών με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας (9/2/26)
Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας, τη Δευτέρα 9 Φεβρουαρίου 2026, από τις 9:00 έως τις 14:00, το Ινστιτούτο Νεοελληνικών Σπουδών (Ίδρυμα Μανόλη Τρανταφυλλίδη) προσφέρει δωρεάν επιλεγμένες εκδόσεις του από τα γραφεία του στη Φιλοσοφική Σχολή του ΑΠΘ (Νέο Κτίριο Φιλοσοφικής Σχολής, 4ος όροφος, γρ. 418).
-
Εκδήλωση αφιερωμένη στον Vito Domenico Palumbo με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Ελληνικής Γλώσσας, Ιταλικό Μορφωτικό Ινστιτούτο Αθηνών (19/2/2026)
Το Ιταλικό Μορφωτικό Ινστιτούτο Αθηνών, σε συνεργασία με τον Πολιτιστικό Σύλλογο ''Γειτονία'' και το Casa Museo della civiltà contadina e della cultura Grika, με την ευκαιρία της Παγκόσμιας Ημέρας Ελληνικής Γλώσσας 2026, συνδιοργανώνουν εκδήλωση αφιερωμένη στον Vito Domenico Palumbo, Πρωτοπόρος ταξιδευτής της ελληνοσαλεντίνικης γλώσσας: από την Καλημέρα στην Αθήνα – Αλεξάνδρεια – Κωνσταντινούπολη.
Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί την Πέμπτη 19 Φεβρουαρίου 2026, ώρα 18:30, στο Ιταλικό Μορφωτικό Ινστιτούτο Αθηνών (Πατησίων 47).
Θα συμμετάσχουν μελετητές της γκρίκο/γκρέκο γλώσσας και πολιτισμού: Francesca Licci, Χριστίνα Πετροπούλου, Γιάννης Σιδηροκαστρίτης, Luigi Tommasi, Salvatore Tommasi
Silvano Palamà, Πρόεδρος του Πολιτιστικού Συλλόγου ''Γειτονία''
Με την ευγενική συμμετοχή του μουσικού συγκροτήματος Encardia
Είσοδος ελεύθερη με απαραίτητη προεγγραφή
Ταυτόχρονη διερμηνεία -
Γλωσσολογία :: Συνέδρια & Ημερίδες
Hμερίδα με θέμα: ''Ελληνική Νοηματική Γλώσσα'' , ΕΚΠΑ (27/2/2026)
Με αφορμή την Παγκόσμια Ημέρα Μητρικής Γλώσσας στις 21 Φεβρουαρίου, το Πρόγραμμα Μεταπτυχιακών Σπουδών του Τομέα Γλωσσολογίας (Τμ. Φιλολογίας, ΕΚΠΑ) διοργανώνει
ημερίδα με θέμα: ''Ελληνική Νοηματική Γλώσσα'' η οποία θα διεξαχθεί την Παρασκευή 27 Φεβρουαρίου 2026 στο αμφιθέατρο της Βιβλιοθήκης της Φιλοσοφικής Σχολής.Η ημερίδα είναι ανοικτή στην Κοινότητα των Κωφών και στην πανεπιστημιακή κοινότητα του ΕΚΠΑ, με δωρεάν συμμετοχή. Θα υπάρχει διερμηνεία στην Ελληνική Νοηματική Γλώσσα.
-
Νέα Ελληνική :: Μεσαιωνική Ελληνική :: Αρχαία Ελληνική :: Λεξικά και Λεξικογραφία :: Γλωσσολογία :: Νεοελληνική Λογοτεχνία :: Διδασκαλία της Ελληνικής :: Πιστοποίηση Ελληνομάθειας :: Νέα για την Πύλη :: Δραστηριότητες του ΚΕΓ :: Ανακοινώσεις :: Συνέδρια & Ημερίδες :: Επιστημονικές Δημοσιεύσεις :: Ερευνητικά Προγράμματα :: Ηλεκτρονικές & Έντυπες Εκδόσεις :: Τύπος :: Απόψεις
Λεξιλογείον: μιλώντας για λέξεις...
Διαβάστε τη δημοσίευση του Κέντρου Ελληνικής Γλώσσας στη στήλη "Λεξιλογείον" της εφημερίδας Το Βήμα της Κυριακής
Αναδημοσίευση από το φύλλο της 25ης Ιανουαρίου 2026
φωρ Συμβαίνει και εις τας καλυτέρας των λέξεων: παλιά και αρχοντική η άτρακτος, τσαχπίνικο και μόρτικο το ουραίο τμήμα. Παλιά σε Αθήνα και Ρώμη ονομάτιζαν με την ίδια λέξη τους σεσημασμένους της κλεφτουριάς. «Φωρ» έλεγαν τον κλέφτη στο κλεινόν άστυ, ως fur τον στιγμάτιζαν οι Λατίνοι που, χαριτολογώντας ή κατ’ ευφημισμόν, τον κωδικοποίησαν και ως homo trium litterarum, τουτέστιν, «άνθρωπο τριών γραμμάτων». «Αποκαλύπτω, πιάνω στα πράσα» σημαίνει το ρήμα «φωράω» και «εφωράθησαν τα ψευδή μεμαρτυρηκότες» είπε κάποτε ο εύγλωττος Δημοσθένης όταν μετά από ενδελεχή έρευνα κάποιοι αποδείχτηκαν πέραν αμφιβολίας ψευδομάρτυρες. Με τη γενική σημασία «ολοφάνερος» απαντά συχνά και το επίθετο «αυτόφωρος» και για «αυτόφωρους» υπονομευτές μιλάει ο Συρακούσιος Αθηναγόρας του Θουκυδίδη. Έτσι φτάσαμε και στο «επ’ αυτοφώρω» που πρωταγωνιστεί σε μια σημαδιακή, πάντα χρήσιμη και, ως φαίνεται, πάντα επίκαιρη φράση του ρήτορα Αντιφώντα: «επ’ αυτοφώρω κλέπται των δημοσίων χρημάτων». Μιλάμε για παλιά ινδοευρωπαϊκή ρίζα, και σκαλίζουμε το χρονοντούλαπο της ετυμολογίας και της αρχαιομάθειας όχι μόνο επειδή μπορεί να δράσει αποτελεσματικά κατά της ανορθογραφίας αλλά και επειδή άξιον και δίκαιον εστί να καμαρώνουμε πού και πού (και με το μέτρο) για την αρχοντική καταγωγή των γλωσσικών μας κειμηλίων. Άλλο τώρα αν με του καιρού τα γυρίσματα οι αρχόντισσες κυρίες καταδεχτούν να κατέβουν στα μπουζούκια και ο «αυτόφωρος» του Θουκυδίδη αναβιώσει σε λαϊκή απογευματινή ως «αυτοφωράκιας» – που είναι, λέει, αυτός που βγαίνει μπροστά και ενώ ο ίδιος δεν φταίει παίρνει πάνω του το φταίξιμο για να μείνει στο απυρόβλητο κάποιος «μεγάλος». Ιδού το αρχαίον κλέος με «μαλλιαρή» κατάληξη -άκιας, όπως πεναλτάκιας, κορτάκιας, γκομενάκιας (όλα κατοχυρωμένα στο Λεξικό της Ακαδημίας Αθηνών). Ευνόητον ότι πρόκειται για τεχνική ορολογία της πολιτικής που πιθανότατα κυοφορήθηκε στο καφενείο (της Βουλής εν προκειμένω). Είναι εκφραστικό, γουστόζικο, χρήσιμο και δικαιούται θέση στο Λεξικό. ______________________________________________ Σε συνεργασία με την εφημερίδα «Το Βήμα της Κυριακής», το Κέντρο Ελληνικής Γλώσσας δημοσιεύει δύο λέξεις την εβδομάδα στην στήλη «Λεξιλογείον», στο ένθετο των Νέων Εποχών του «Βήματος» (και στην ηλεκτρονική έκδοση). Οι σχετικές καταχωρίσεις θα αναδημοσιεύονται στα διαδικτυακά μέσα του ΚΕΓ και σε ειδική ενότητα της ιστοσελίδας του ΚΕΓ. Σχολιάζονται λέξεις που είτε παρουσιάζουν ενδιαφέρον από ιστορική άποψη (ετυμολογία, ταξίδι της λέξης μέσα στον χρόνο) είτε «πριμοδοτούνται» από τη σύγχρονη γλωσσική (και όχι μόνο) επικαιρότητα, μεταξύ άλλων. Ο σχολιασμός ̶ σύντομος, μακριά από κάθε διάθεση γλωσσικής διδασκαλίας ̶ θα κινητοποιεί, πιστεύουμε ευχάριστα, την ανάδυση ρητών και υπόρρητων σημασιών, διασυνδέοντας ακόμη και γνωστές σημασίες με σύγχρονα νοήματα. Δείτε όλες τις δημοσιεύσεις -
Colloquium Εργαστηρίου Γλωσσολογίας ''ΣυνΜορΦωΣη'', Τμ. Ανθρωπιστικών Σπουδών ΔΠΘ (21/1/2026)
Στο πλαίσιο του Colloquium του Εργαστηρίου Γλωσσολογίας ΣυνΜορΦωΣη, του Τμήματος Ανθρωπιστικών Σπουδών του ΔΠΘ, θα δοθεί διαδικτυακή διάλεξη με ομιλήτρια την κα Kim Potowski (Καθ. Γλωσσολογίας, University of Illinois) και τίτλο: ''No child left monolingual: The benefits of dual language education in the U.S.''.
Η εκδήλωση θα πραγματοποιηθεί την Τετάρτη 21 Ιανουαρίου 2026 και ώρα 18:30.
-
Δύο διαλέξεις από το Εργαστήρι Ψυχογλωσσολογίας και Νευρογλωσσολογίας του ΕΚΠΑ (21/1/2026)
Στο πλαίσιο του Κύκλου ομιλιών που διοργανώνει το Εργαστήρι Ψυχογλωσσολογίας και Νευρογλωσσολογίας του ΕΚΠΑ, θα πραγματοποιηθούν οι παρακάτω διαλέξεις.
- ''Publication Procedures", ομιλητής ο κ. Τίμος Παπαδόπουλος (Καθ. Παν/μίου Κύπρου)
- ''Εισαγωγή στην R και το Rstudio για ψυχογλωσσολογικά δεδομένα", ομιλητής ο κ. Γιώργος Σπανούδης (Καθ. Παν/μιο Κύπρου)Οι διαλέξεις θα γίνουν την Τετάρτη 21 Ιανουαρίου 2026, στις 10:30, στην αίθουσα 624.
