Βιβλιογραφία
Οδηγός Σχολιασμένης Βιβλιογραφίας για την Αρχαία Ελληνική Γλώσσα και Γραμματεία
Ο Mαρκαντώνης προσπαθεί να εντοπίσει και να περιγράψει τα προβλήματα που δημιούργησε η εισαγωγή της διδασκαλίας των αρχαίων ελληνικών κειμένων από μετάφραση στο Γυμνάσιο. Στο πρώτο μέρος της εισήγησής του, συζητά τους στόχους που υπηρετεί η διδασκαλία του νέου μαθήματος, έτσι όπως αυτοί ορίζονται στο Αναλυτικό Πρόγραμμα, καθώς και την επιλογή και κατανομή των προς διδασκαλία κειμένων στις τρεις τάξεις του Γυμνασίου. Όσον αφορά στους στόχους, διαπιστώνεται ότι αυτοί χαρακτηρίζονται από γενικότητες και ασάφεια, και θα μπορούσαν αδιαφοροποίητα να ισχύσουν για πολλά άλλα μαθήματα, ενώ για τα προς διδασκαλία κείμενα λέγεται ότι ούτε το είδος των κειμένων αυτών ούτε η ποσότητά τους δεν αντιστοιχεί στους στόχους και τις προθέσεις της μεταρρύθμισης του 1976. Χρειάζεται, επομένως, μια σαφέστερα ορισμένη και περισσότερο ειδικευμένη σκοποθεσία του νέου μαθήματος, το οποίο αναγνωρίζεται ότι προσφέρει πολλές δυνατότητες για μια πραγματικά ουσιαστική γνωριμία με τα αρχαία κείμενα, που μπορεί να συνεπικουρηθεί τόσο από τα πορίσματα άλλων επιστημών, όπως η Λαογραφία, η Κοινωνιολογία, η Ψυχολογία, η Νέα Ελληνική Γραμματεία, όσο και από την επίσκεψη σε αρχαιολογικούς χώρους ή την παράσταση δραμάτων. Κατά την άποψη του Μαρκαντώνη όμως, «για μια συνολική, ολοκληρωμένη και συστηματική συνάντηση, καταξίωση και εφαρμογή των αιώνιων πανανθρώπινων αξιών, που εμπεριέχει η Αρχαία Ελληνική Γραμματεία, μόνη η μετάφραση ―ακόμη και η πιο σωστή― χωρίς συνεχή αναφορά και σύνδεση με το αρχαίο πρωτότυπο δεν αρκεί» (σ.370). Για τον λόγο αυτό, προτείνει ως ενδεδειγμένη λύση τον συνδυασμό της διδασκαλίας των αρχαίων κειμένων τόσο από το πρωτότυπο, όσο και από μετάφραση, σε όλες τις τάξεις του Γυμνασίου και Λυκείου.
Στο δεύτερο μέρος της εισήγησης, παρουσιάζονται τα πορίσματα μιας έρευνας που πραγματοποιήθηκε με τη μορφή ερωτηματολογίου σε 84 φιλολόγους της Μέσης Εκπαίδευσης, για να διαπιστωθούν οι αντιδράσεις τους στη μεταρρύθμιση του 1976. Διαπιστώνεται καταρχήν η θετική ανταπόκρισή τους στην εισαγωγή του νέου μαθήματος, αλλά και ο βεβιασμένος χαρακτήρας της μεταρρύθμισης και η αδυναμία των καθηγητών να αντεπεξέλθουν, χωρίς ενημέρωση και βοηθήματα, στις απαιτήσεις της διδασκαλίας των αρχαίων ελληνικών κειμένων από μετάφραση.
Τέλος, προτείνεται μια ταξινόμηση των μορφωτικών-διδακτικών στόχων του μαθήματος των αρχαίων ελληνικών από μετάφραση, σύμφωνα με τη μέθοδο του B. Bloom.
H στάση του Μαρκαντώνη απέναντι στο μάθημα των αρχαίων ελληνικών από μετάφραση είναι λίγο-πολύ αμφίθυμη: αφενός αναγνωρίζει τα πλεονεκτήματα που προσφέρει η διδασκαλία αρχαίων κειμένων από μετάφραση, αφετέρου θεωρεί ότι αυτή δεν μπορεί να λειτουργήσει μόνη της, παρά να επικουρεί τη διδασκαλία από το πρωτότυπο.



