Γραφικό

Πυξίς

Ψηφιακή Αρχαιοθήκη

Επιμ. Τριανταφυλλιά Γιάννου

«Ελένη»

Το ποίημα ανήκει στην τέταρτη ποιητική συλλογή του Στάθη Κουτσούνη με τον τίτλο Η τρομοκρατία της ομορφιάς. Η συλλογή έχει ως μότο της έναν στίχο του Yves Bonnefoy από το Hier régnant désert: «Celle qui ruine l' être, la beauté» («αυτή που καταστρέφει την ύπαρξη, η ομορφιά»). Η συλλογή περιλαμβάνει 27 ερωτικά ποιήματα, όπου αντικείμενο του πόθου του ποιητικού υποκειμένου φαίνεται να είναι μια γυναίκα ή διαφορετικές γυναίκες. Κάποια ποιήματα τιτλοφορούνται με γυναικεία ονόματα ή αναφέρονται σε γυναικεία ζητήματα. Σε ορισμένες περιπτώσεις ως αντικείμενο του πόθου παρουσιάζεται η ίδια η ποίηση. Σε κάθε περίπτωση, πάντως, ακόμη και πίσω από τους στίχους των ποιημάτων που πραγματεύονται ζητήματα ποιητικής, κρύβεται μια γυναίκα. Η συγκεκριμένη γυναίκα παιδεύει τον ποιητή-αφηγητή, τον φτάνει στα όρια του, είναι αδίστακτη, πανούργα, τον τρομοκρατεί και τον εξουθενώνει. Κυρίαρχος είναι ο έρωτας ως ερωτικό παιχνίδι, ως παιχνίδι σωμάτων, ως έρωτας σαρκικός, ως αίσθημα που προκαλεί επιθυμία, υπόσχεση, απογοήτευση, απόγνωση (Φιλίππου, 2005: 196). Παράλληλα, είναι προφανής η υπαρξιακή αγωνία του ποιητή, που επανέρχεται με ένταση, σε όλα σχεδόν τα ποιήματα, μέσα από διάφορους συμβολισμούς. Στο συγκεκριμένο ποίημα, η ερωτική αλλά και η ποιητική ένταση κορυφώνεται, καθώς ο Στάθης Κουτσούνης επεκτείνει τον μύθο της ωραίας Ελένης παρουσιάζοντας μια Ελένη που έχει πια γεράσει και αναπολεί τα περασμένα, τότε που όλοι την ποθούσαν και η ίδια ήταν η ενσάρκωση της ομορφιάς. Η Ελένη του Στάθη Κουτσούνη τα βάζει με τον χρόνο, κυριαρχείται από ερωτική λαγνεία, και ξεσπάει σε λυγμούς όταν αναλογίζεται την οριστικά χαμένη δύναμη της ομορφιάς της, που έχει υποστεί την ανεπανόρθωτη φθορά των γηρατειών. Ουσιαστικά, εκφράζει τον κάθε άνθρωπο που μετανιώνει για τα λίγα που έχει πετύχει στον τομέα του έρωτα (Κανελλόπουλος, 2006-2007: 121-122).

Στοιχεία Έκδοσης:

  • Κουτσούνης, Στάθης. 2004. Η τρομοκρατία της ομορφιάς. Αθήνα: Μεταίχμιο.

Βιβλιογραφία-Δικτυογραφία: